Üç ayrı amaç, üç ayrı değerlendirme
Tedbir nafakası, boşanma sürecinde geçim ve bakım ihtiyacıyla ilgilidir. Yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafın kanuni koşullar altında ileri sürebildiği taleptir. İştirak nafakası, velayeti kullanmayan ebeveynin çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılmasını sağlar.
Bu türlerin koşulları aynı değildir. Yoksulluk nafakasında tarafların kusuruna ilişkin kural ile çocuğun giderlerine katılım değerlendirmesi birbirine karıştırılmamalıdır.
Yoksulluk nafakasının süresine ilişkin 2026 AYM kararı, nafaka ödemelerini bugün kendiliğinden durdurmaz. Kararın kapsamı ve yürürlük tarihi süresiz nafaka kararı yazısında açıklanıyor.
13. Yargı Paketi ve nafaka hakkındaki güncel açıklama, hazırlık haberleri ile bugün uygulanabilen kanun hükümlerini ayrı ele alır.
Miktar hangi bilgilerle belirlenir?
Çocuğun ihtiyaçları, anne ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçleri TMK 330 kapsamında birlikte değerlendirilir. Eğitim, barınma, sağlık, ulaşım ve bakım giderleri; düzenli gelir, diğer yükümlülükler ve fiili bakım katkısıyla birlikte ortaya konulmalıdır.
Nafaka için herkes hakkında geçerli bir gelir yüzdesi veya tek bir tutar yoktur.
Artırım ve yıllık artış hükmü
Koşulların değişmesi nafakanın yeniden belirlenmesini gerektirebilir. Mevcut kararda bir yıllık artış formülü varsa önce bu hükmün bugünkü ödeme tutarına etkisi hesaplanır. Karardaki artışın uygulanması ile yeni bir artırım talebi aynı işlem değildir. Nafaka artış hesaplama aracı karardaki ölçüt ile güncel TÜİK göstergelerini ayrı ayrı hesaplar.
Boşanmadan sonra açılacak nafaka davalarında nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir (TMK 177).
Anlaşmalı boşanmada çocuk için nafaka hiç istenmemiş veya düşük belirlenmişse, sonradan iştirak nafakası isteme yolları protokol ve çocuğun güncel ihtiyaçlarıyla birlikte değerlendirilir.
Ödeme ve faiz
Aylık nafaka, birikmiş borç ve artış farkları ayrı hesaplanmalıdır. Faiz başlangıcında hükmün türü, karar metni ve taksitlerin vadesi önem taşır. Nafaka faizi ve icra takibi yazısı birikmiş artırım farkları, aylık taksitler ve kesinleşme şartını ayrı ayrı açıklar.
Artırım talebi için hangi kayıtlar karşılaştırılır?
Mevcut karar veya protokol ile gerçekleşen ödemeler birlikte incelenir. Aylık kira ve ulaşım, yıllık okul gideri ve tek seferlik sağlık harcaması aynı dönem üzerinden gösterilmelidir. Bir yıllık bedeli hem aylık karşılığıyla hem tamamıyla eklemek gider hesabını yanıltır.
Önceki karar zamanındaki koşullarla bugünkü ihtiyaç ve ödeme gücü karşılaştırılır. Giderin belgesi yanında kimin için, hangi tarihte ve hangi ihtiyaçla yapıldığı da açıklanmalıdır. Nafaka artırımında giderlerin hazırlanması örnek bir düzen sunar; çocuğun bakım koşulları da ihtiyaçları anlamaya yardımcı olur.
Boşanmayla birlikte nafaka taleplerinin değerlendirilmesi için Bakırköy boşanma avukatı olarak çalışma kapsamımı inceleyebilirsiniz.